Object

De vijfde compositie

Instelling/bron: Museum Helmond

De foto met de titel ‘De vijfde compositie’ die Gemeentemuseum Helmond in 2016 verwierf is een samenwerkingsproject van de kunstenaar Tahné Kleijn met de Helmondse kunstenaars Joke Smeulders en Corry Smolders, die samen het collectief ‘Vliegertapijt’ vormden. In het tot buurthuisje omgedoopte hoekpand annex projectpand Bij de Populieren 1 werd in samenwerking met Kleijn een compositie gecreëerd, in de traditie van geënsceneerde fotografie. We zien op de overloop van een huis vier kamertjes uitkomen. In iedere kamer wordt een scène verbeeld: alle met lokale bewoners van de wijk. De kunstenaar liet de houten vloer onder water zetten om een optimale reflectie van de scene te bewerkstelligen en tegelijkertijd alle vier de scènes te laten samensmelten tot de zogenoemde ‘vijfde compositie’. Kleijn liet zich voor de verschillende scenes inspireren door voorstellingen in kunstwerken van achtereenvolgens Jan Steen, Vincent van Gogh, René Magritte en Jacob Campo Weyerman. We zien van links naar rechts vier verschillende scènes: allereerst een huiselijke scène van een vrouw met een jongere vrouw (moeder en dochter?) en twee kleinere kinderen waarvan er eentje net het keukentje uitstapt; een oudere man die aardappels schilt terwijl we oude foto’s aan de wand zien; een ogenschijnlijk eenzame jongeman die in de spiegel kijkt, alleen zien wij niet zijn eigen gezicht maar zijn achterhoofd verdubbeld in de spiegel; en tot slot twee vrouwen van Marokkaanse afkomst waarbij de zittende vrouw aandachtig een brief leest. De overloop die de scènes zo sterk weerspiegelt is op enkele objecten na bijna leeg.